Stekdenhaag
Wie in Bouwlust wordt geboren, heeft gemiddeld gesproken een moeilijker bestaan dan wie in Benoordenhout het licht ziet. De kans dat je in armoede opgroeit, niet zo gezond eet, het op school minder goed doet, minder ruimte hebt om te spelen en minder geld om te sporten, minder goede opleidingen geniet, eerder last hebt van stress, armoede of ziekte – voor een kind in Escamp zijn al die kansen een stuk groter. Gemiddeld genomen ga je ook een stuk eerder dood, want wie in het Benoordenhout opgroeit wordt gemiddeld bijna 12 jaar ouder dan de stadgenoot 10 kilometer verderop in Bouwlust.
Niet zo gek dat onze buurt-en-kerkhuizen zich op het veen bevinden. Begrijpelijk ook dat we er een aantal jaren geleden voor kozen om in Den Haag Zuidwest een nieuwe locatie te openen: buurt-en-kerkhuis Shalom. Een bloeiende en bruisende plek is het geworden. Een plek waar we met mensen uit de buurt het leven vieren en delen. Een plek waar mensen met veel kansen en mensen met weinig kansen zich elkaar verbinden. Om zo de eenzaamheid van kwetsbare inwoners tegen te gaan en te doorbreken. Een plek waar een gemeenschap groeit, die iets laat zien van hoe wat ‘samenleving’ werkelijk zijn kan.
Op de lokale schaal van Den Haag is het een hele toer, om de verantwoordelijkheid voor elkaar vorm te geven binnen die samenleving die stad heet. In een gesprek met mensen vanuit verschillende organisaties en uiteenlopende achtergronden over de urgenties voor Den Haag in de nabije toekomst, bleek dat bij alle aanwezigen ‘segregatie’ met stip op de eerste plek stond. Mensen komen hun eigen bubbel niet meer uit, klampen zich vast aan wat ze hebben en op wie ze lijken.
Op mondiale schaal speelt dit nog veel sterker. Twee jaar geleden vingen we met veel hulp van kerken en vrijwilligers in Den Haag en Scheveningen asielzoekers op, die in Ter Apel niet meer terecht konden (en op één plek gaat dat zelfs tot nu toe door). Toen was er de opvangcrisis, voor een belangrijk deel ontstaan als gevolg van een bewust beperkt gehouden opvangcapaciteit. Migratiedeskundigen waren het er collectief over eens dat deze opvangcrisis een gecreëerde crisis was en recentelijk liet ook de Nationale Ombudsman daar geen onduidelijkheid over bestaan. De situatie is intussen niet veel beter geworden.
We ontvingen deze week weer een noodkreet om opnieuw te helpen om mensen op te vangen die in Ter Apel geen plek meer kunnen krijgen. Want de situatie van twee jaar geleden zou zich zo maar kunnen herhalen. En we gaan opnieuw proberen om mensen en plekken te vinden zodat we mensen op kunnen vangen. Want als we in Den Haag Zuidwest plekken proberen te creëren waar mensen het leven vieren en delen, hoe zouden we dan tegelijkertijd onze deuren en onze oren stijf gesloten houden voor de ellende van anderen?
Als we ja zeggen op de noodkreet om opnieuw een crisisnoodopvang te starten voor 10, 20 of misschien wel honderd asielzoekers, dan doen we dat niet met de illusie daarmee dit probleem op te kunnen lossen. Waarom dan wel? Omdat we ons geraakt voelen door het lot van mensen die uit nood onze kant opkomen. Omdat we weten dat onze welvaart of rijkdom geen recht is, maar een kwestie van geluk. Omdat we weten dat woorden als beschaving, recht en humaniteit niet alleen voor je eigen bubbel kunnen opgaan. Omdat we geloven dat we als mensheid alleen dan een toekomst hebben, als de meest kwetsbaren daarvan helemaal deel uitmaken.
Het vraagt van ons een shift of mind. We moeten inzien dat we ons opsluiten als we ons afschermen en afsluiten. En dat we onszelf bevrijden als we ons openstellen. Ik moest denken aan het volgende prozagedicht van de beroemde Braziliaanse bisschop Dom Helder Camara, die als geen ander wist hoe dit werkte. We moeten leren om ‘uit ons zelf te vertrekken’.
Vertrekken
Vertrekken is allereerst uit zichzelf treden.
De korst van egoïsme stukbreken,
die ons gevangen tracht te houden in ons eigen 'ik'.
Vertrekken, dat is ophouden rondom zichzelf te draaien,
alsof men het middelpunt van de wereld en van het leven was.
Vertrekken, dat is zich niet laten opsluiten binnen de problemenkring
van het wereldje waartoe wij behoren;
hoe belangrijk dat ook mag zijn, de mensheid is veel groter –
en die moeten we juist dienen.
Vertrekken, dat is geen kilometers verslinden
Zeeën oversteken of supersonische snelheden bereiken.
Het is in de allereerste plaats,
zich openstellen voor anderen,
hen ontdekken, hun tegemoet gaan.
Dom Helder Camara
Bouw jij mee aan een buurt waar mensen elkaar kennen en elkaar helpen? In Bethel, ons buurt-en-kerkhuis in de Haagse wijk Segbroek, breng je buurtbewoners bij elkaar en geef je vrijwilligers de ruimte om te groeien. Samen met de diaconaal werker ben je een vertrouwd gezicht voor de buurt. Ook zet je een laagdrempelig inloopspreekuur op.
Een nieuw wetsvoorstel dreigt mensen zonder papieren strafbaar te stellen als zij onvoldoende meewerken aan terugkeer. Maar terugkeer is niet altijd mogelijk of veilig.
Dat Stek het Appeltje van Oranje 2026, met het thema Samen Armoede Doorbreken, heeft gewonnen, bevestigt waar we in ons werk voor staan: dicht bij mensen zijn en zien wat geldzorgen met hen doen. We bieden meer dan praktische ondersteuning. We helpen mensen om kennis, vaardigheden en vertrouwen op te bouwen, verbinden hen met anderen en zoeken samen naar mogelijkheden om weer verder te komen. Tegelijk vragen we aandacht voor de oorzaken en impact van armoede.
Stek heeft met het project Buurt & Lukas de grote Appel van Oranje 2026 gewonnen! Een enorme eer en een prachtige erkenning voor alle bezoekers, vrijwilligers en medewerkers die zich iedere dag inzetten voor een stad waarin iedereen mee kan doen.
Ben je vrijwilliger bij Stek? Vrijwilligers in Den Haag kunnen een gratis cadeaukaart aanvragen bij de gemeente Den Haag. Hiermee spreekt de gemeente haar waardering uit voor hun onmisbare werk. Lees hier hoe het werkt.
Waarom plaatsen we anderen én onszelf voortdurend in hokjes? En wat gebeurt er als je verder kijkt? Met de campagne Wij zijn Den Haag laten stadsgenoten zien dat mensen veel te veelkleurig zijn om zich in te laten delen of weg te laten zetten.
