Logo Stek - vorm
STEK Bethel-04 (1)

"Kwetsbaarheid laten mensen niet makkelijk zien"

Al meer dan 30 jaar zet Klaas Bruins, diaconaal opbouwwerker in buurt-en-kerkhuis Bethel, zich in voor stad en kerk. In juni gaat hij met pensioen. Klaas' eerste functies omvatten vooral het adviseren en ondersteunen van de wijkgemeenten van de Protestantse Kerk Den Haag. Zo werkte hij als jeugdwerkadviseur en als hoofd van het team Training & Advies. 13 Jaar geleden maakte hij de overstap naar zijn huidige functie. "Bij advieswerk ben je overal kort bij betrokken. Je leert mensen niet echt goed kennen. Ik stop veel liever energie in duurzame initiatieven dan kortlopende of incidentele activiteiten. Ik wilde meer met de voeten in de klei staan, meer met allerlei mensen optrekken, langdurig ook."

Muurtjes

Dat betekent ook dat je contact maakt met mensen met wie je dat misschien lastig vindt. "Op hen afstappen ligt voor veel mensen buiten hun comfortzone. En dat herken ik, dat had ik in het begin ook wel. Het is belangrijk dat je niet zozeer naar de buitenkant kijkt, maar probeert bij mensen binnen te komen, bij wat er in mensen leeft. De basis is dat je respect voor mensen hebt en probeert mensen de ruimte geven om hun verhaal te doen. Dat vraagt soms best wel lange tijd, vertrouwen moet groeien. Mensen verschuilen zich achter een muurtje. Kwetsbaarheid laten mensen niet makkelijk zien."

STEK Bethel-63

"Door ontmoetingen komen er hele leefwerelden bij je binnen, waar je anders niet mee in aanraking komt"

Binnenkomers

Onvergetelijke verhalen, die waren er genoeg. Het kerkasiel in Bethel heeft veel indruk gemaakt. En later de noodopvang van 20 vluchtelingen, toen bij het aanmeldcentrum in Ter Apel mensen buiten moesten slapen. "Door ontmoetingen met mensen komen er hele leefwerelden bij je binnen, waar je anders niet mee in aanraking komt. En dat vind ik heel goed, dat je wereld verruimd wordt door de verhalen van allerlei mensen. Daar leer je heel veel van."

Wat ook binnenkomt is muziek. Klaas ervaarde het bijvoorbeeld bij de afscheidsavond van de noodopvang, toen de muziek en dans mensen uit hun somberheid haalde. En ook bij de maandelijkse BethelMuziekMatinee. "Muziek is een heel goed middel voor mensen om even los te komen van hun dagelijkse beslommeringen. Het raakt een emotionele laag aan, voelt als troost, soms word je er heel vrolijk van. Muziek streelt je ziel. Ik vind het heel mooi dat wij dat bieden. Dus ik heb wel eens gedacht, is dat nou diaconaal? Ja, dat is volop diaconaal. Het komt binnen."

De kunst van het ontmoeten

"Ik vind het gewone ook bijzonder, zoals de buurtmaaltijden. Daar ontstaan vriendschappen en mensen zeggen zich hierdoor minder eenzaam te voelen. Ze kijken er naar uit dat ze die dinsdagavond weer even de deur uitkomen en daar onder mensen zijn waarbij ze het goed hebben." Betekenisvol is ook het verhalencafé. De gesprekken tijdens de koffie-inloop liepen niet altijd soepel, dus Klaas gooide het over een andere boeg. "We kiezen thema’s waar iedereen wel iets over kan zeggen. Als je aan de beurt bent, dan ben jij alleen aan het woord, mag niemand je in de rede vallen. Daarna mogen anderen op jou reageren. Niet met een eigen verhaal beginnen, want dat gebeurde heel snel. De verhalen tuimelden over elkaar heen. Iedereen wil graag vertellen, maar luisteren, dat is lastig.

Ik merk in de samenleving ook dat mensen moeite hebben om goed naar elkaar te luisteren en om goed op elkaar te reageren. Dat komt ook wel omdat veel mensen alleen wonen. In deze wijk geldt dat voor 55% van de mensen. Je hebt dan meer behoefte om je verhaal elders te doen. En voor een deel zit er ook onvermogen. Daarom vind ik het belangrijk dat we met mensen werken aan de kunst van het luisteren, de kunst van het ontmoeten."

De rol van diaconaal werk

"Dat zie ik als een belangrijke invulling van diaconaal werk. Mensen leven toch teveel alleen, er wordt te weinig gedeeld. Ook de kwetsbaarheden die mensen hebben, want iedereen heeft kwetsbaarheid. Iedereen kent ook eenzaamheid."

Het vormgeven van deze rol van de kerk in de samenleving past bij Klaas. "Als een kerk niet bij de samenleving betrokken is, dan ben ik daar niet op mijn plek. Ik houd van een open kerk, waarin ook activiteiten zijn waar mensen uit de samenleving aan deelnemen, zonder dat ze kerkelijk betrokken hoeven te zijn. Ik ben ook meer een zoekende gelovige. Ik vind het allemaal niet zo vast en zeker. Voor mij zijn mensen die niet kerkelijk zijn of niet- of andersgelovig even waardevol als mensen van de kerk. De christelijke traditie is voor mij wel heel belangrijk, voor inspiratie, ook voor het werk. Zonder die inspiratie had ik het niet volgehouden. En zonder die inspiratie had ik het ook niet zo kunnen doen als ik het heb gedaan."